Η φιλοσοφία του ΕΠΙΚΟΥΡΟΥ δεν ξεκινά από θεωρητικές αφαιρέσεις, αλλά από την ίδια τη φύση. Στηρίζοντας τη σκέψη του στην ατομική θεωρία του ΛΕΥΚΙΠΠΟΥ και του ΔΗΜΟΚΡΙΤΟΥ, ο Δάσκαλος μας διδάσκει ότι το σύμπαν αποτελείται από δύο μόνον στοιχεία: τα ΑΤΟΜΑ και το ΚΕΝΟ. Τα άτομα, αυτά τα ελαχιστότατα, άφθαρτα και αναλλοίωτα σωματίδια, κινούνται αιώνια μέσα στον άδειο χώρο, συγκρούονται και ενώνονται, δημιουργώντας την ατέρμονη ποικιλία του υλικού κόσμου.
Αυτή η φυσική παραδοχή είναι η πράξη απελευθέρωσης του ανθρώπου. Αν ο κόσμος διέπεται από φυσικούς νόμους και τυχαίες κινήσεις ατόμων, τότε δεν υπάρχει χώρος για τον φόβο της θεϊκής παρέμβασης ή της μοίρας. Ο κόσμος μας είναι ένας από τους αναρίθμητους κόσμους ενός άπειρου σύμπαντος, και η κατανόηση αυτής της αλήθειας είναι το πρώτο βήμα προς τη γαλήνη.
Ο ΚΑΝΩΝ: ΤΟ ΠΥΞΙΔΑ ΤΗΣ ΑΛΗΘΕΙΑΣ
Πώς όμως μπορούμε να είμαστε βέβαιοι για τη γνώση μας; Ο ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ μας προσφέρει τον ΚΑΝΟΝΑ, ένα εργαλείο επιβίωσης της διάνοιας. Μέσα από το τετραπλό κριτήριο —τις ΑΙΣΘΗΣΕΙΣ, τα ΠΑΘΗ, τις ΠΡΟΛΗΨΕΙΣ και τις ΕΠΙΒΟΛΕΣ ΤΗΣ ΔΙΑΝΟΙΑΣ— μαθαίνουμε να εμπιστευόμαστε το ολοφάνερο. Η γνώση δεν είναι αυτοσκοπός· είναι το μέσο για να διαλύσουμε το σκοτάδι της άγνοιας που γεννά την ταραχή στην ψυχή μας.
Η ΗΔΟΝΗ ΩΣ ΠΥΡΗΝΑΣ ΤΗΣ ΕΥΔΑΙΜΟΝΙΑΣ
Στην καρδιά της Επικούρειας ηθικής βρίσκεται η ΗΔΟΝΗ. Όπως σημειώνει ο καθηγητής ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΘΕΟΔΩΡΙΔΗ, δεν πρόκειται για την ηδονή των ασώτων, αλλά για την «καλή διάθεση» και την «ευεξία». Είναι η κατάσταση εκείνη όπου το σώμα δεν πονά (ΑΠΟΝΙΑ) και η ψυχή δεν ταράσσεται (ΑΤΑΡΑΞΙΑ).
Η ευτυχία δεν βρίσκεται στον πλούτο ή στη δόξα, αλλά στην ικανοποίηση των φυσικών και αναγκαίων αναγκών και στην αποφυγή των περιττών επιθυμιών που φέρνουν πόνο. Η αρετή, η φρόνηση και η δικαιοσύνη είναι τα αναγκαία εργαλεία για να θωρακίσουμε αυτή την ηδονή.
ΤΟ ΤΕΤΡΑΠΛΟ ΦΑΡΜΑΚΟ (ΤΕΤΡΑΦΑΡΜΑΚΟΣ)
Για να θεραπεύσουμε την ψυχή μας από τα πάθη της, ο ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ μας κληροδότησε την ΤΕΤΡΑΦΑΡΜΑΚΟ:
Μη φοβάσαι τον Θεό: Είναι μακάριος και αδιάφορος για τις ανθρώπινες μικρότητες.
Μην ανησυχείς για τον Θάνατο: Όταν είμαστε εμείς, αυτός λείπει· όταν έρθει αυτός, εμείς λείπουμε.
Το καλό αποκτιέται εύκολα: Οι αληθινές ανάγκες της ζωής ικανοποιούνται απλά.
Το κακό αντέχεται εύκολα: Ο έντονος πόνος κρατά λίγο, ο μακρόχρονος είναι υποφερτός.
Η Επικούρεια ζωή είναι μια ζωή «εδώ και τώρα», γεμάτη φίλους, στοχασμό και ευγνωμοσύνη για το δώρο της ύπαρξης.
ΧΑΙΡΕΤΕ ΚΑΙ ΜΕΜΝΗΣΘΕ ΤΑ ΔΟΓΜΑΤΑ
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.