«A DANCE TO THE MUSIC OF TIME» (12 ΤΟΜΟΙ)

 

Από το 1951 έως το 1975, ο Powell έγραψε μια σειρά 12 μυθιστορημάτων που φέρουν τον ίδιο ακριβώς τίτλο με τον πίνακα. Πρόκειται για ένα από τα μεγαλύτερα και πιο φιλόδοξα έργα της αγγλικής

Η ΜΕΤΑΦΥΣΙΚΗ ΤΟΥ ΡΥΘΜΟΥ: ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ "ΧΟΡΟΥ ΣΤΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ"

 

Ο ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΑΣ ΤΟΥ ΛΟΓΙΚΟΥ ΚΑΙ ΤΟ ΧΡΟΝΙΚΟ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ

Ο Δημιουργός: NICOLAS POUSSIN (1594–1665)

Ο Poussin  ήταν ήταν ένας «ζωγράφος-φιλόσοφος». Αν και Γάλλος στην καταγωγή, πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στη Ρώμη, βυθισμένος στη μελέτη της αρχαιότητας, της βιβλικής ιστορίας και της φιλοσοφίας.

8½: Το Φινάλε που Μετέτρεψε την Υπαρξιακή Κρίση σε Γιορτή

Υπάρχουν στιγμές στην ιστορία του κινηματογράφου που ξεπερνούν τα όρια της οθόνης και γίνονται καθαρή ποίηση. Το τέλος του «8½» του Φεντερίκο Φελίνι είναι μία από αυτές. Στην εμβληματική τελευταία σκηνή, ο σκηνοθέτης Γκουίντο Ανσέλμι —το alter ego του Φελίνι— σταματά να παλεύει με το δημιουργικό του αδιέξοδο και τις προσωπικές του δαίμονες. Αντί να προσπαθήσει να επιβάλει την τάξη στο χάος της ζωής του, αποφασίζει να το

αγκαλιάσει. Υπό τους ήχους του αθάνατου εμβατηρίου του Nino Rota, όλοι οι άνθρωποι που σημάδεψαν τη ζωή του —πραγματικοί φίλοι, εραστές, εχθροί και φαντάσματα του παρελθόντος— πιάνονται χέρι-χέρι και μπαίνουν στην αρένα ενός αυτοσχέδιου τσίρκου. Στην κορυφή της παρέλασης, ένα μικρό παιδί ντυμένο στα λευκά παίζει το φλάουτό του, υπενθυμίζοντάς μας πως η πηγή κάθε δημιουργίας παραμένει πάντα η παιδική αθωότητα. Ο Φελίνι μας διδάσκει πως η ζωή δεν είναι ένα πρόβλημα που πρέπει να λυθεί, αλλά ένας «χορός» στον οποίο οφείλουμε να συμμετέχουμε. Με την κάμερα να κινείται ανάμεσα στη φαντασία και την πραγματικότητα, το «8½» κλείνει με μια απόλυτη παραδοχή: η ζωή είναι ένα μπερδεμένο, χαοτικό, αλλά πανέμορφο τσίρκο. «Asa Nisi Masa» λοιπόν, και ας αφήσουμε τον χορό να μας παρασύρει

 

8½ – Ο Απόλυτος Ύμνος στη Δημιουργική Κρίση

Το «8½» (1963) είναι ένα «μανιφέστο» για την ίδια την τέχνη του κινηματογράφου. Ο τίτλος αναφέρεται στον αριθμό των ταινιών που είχε σκηνοθετήσει ο Φελίνι μέχρι τότε (έξι μεγάλου μήκους, δύο μικρού και μια «μισή» ως συν-σκηνοθέτης).

Η Υπόθεση και το Πλαίσιο

Ο Γκουίντο Ανσέλμι είναι ένας επιτυχημένος σκηνοθέτης που βρίσκεται σε πλήρη σύγχυση. Ενώ προετοιμάζει μια πολυδάπανη ταινία επιστημονικής φαντασίας, συνειδητοποιεί ότι δεν έχει τίποτα να πει. Καταφεύγει σε μια λουτρόπολη για να ηρεμήσει, αλλά εκεί τον πολιορκούν όλοι: ο παραγωγός του, η σύζυγός του, η ερωμένη του, οι ηθοποιοί που ζητούν ρόλους και ένας αυστηρός κριτικός.

Η Καινοτομία του Φελίνι

Ροή Συνείδησης: Η ταινία καταργεί τα όρια μεταξύ πραγματικότητας, ονείρου και ανάμνησης. Ο θεατής μπαίνει απευθείας μέσα στο κεφάλι του Γκουίντο.

Αυτοαναφορικότητα: Είναι μια ταινία για τη δημιουργία μιας ταινίας που τελικά δεν γυρίζεται ποτέ.

Η Λύτρωση: Το έργο καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η ευτυχία βρίσκεται στην αποδοχή της σύγχυσης και στην αγάπη για όλες τις πτυχές του εαυτού μας, ακόμα και τις πιο ατελείς.

Μέρος 2ο: Η Μουσική Επένδυση του Nino Rota

Αν η σκηνοθεσία του Φελίνι είναι το σώμα της ταινίας, η μουσική του Νίνο Ρότα (Nino Rota) είναι η ψυχή της. Η συνεργασία τους στο «8½» θεωρείται μια από τις κορυφαίες στην ιστορία της τέχνης.

Το Ύφος: Μεταξύ Τσίρκου και Ονείρου

Ο Ρότα δημιούργησε ένα μουσικό σύμπαν που αντανακλά την ψυχοσύνθεση του πρωταγωνιστή. Η μουσική δεν συνοδεύει απλώς την εικόνα, αλλά καθοδηγεί το συναίσθημα.

La Passerella di Addio (Το Εμβατήριο του Αποχαιρετισμού): Είναι το μουσικό θέμα που ακούγεται στην τελική παρέλαση (η εικόνα που μου έστειλες). Είναι ένας συνδυασμός χαρούμενου εμβατηρίου τσίρκου και μελαγχολικής νοσταλγίας. Δίνει την αίσθηση ότι η ζωή είναι μια γιορτή που, αν και κάποτε τελειώνει, αξίζει να τη χορέψεις μέχρι το τελευταίο λεπτό.

Εναλλαγές Κλασικής και Jazz: Ο Ρότα χρησιμοποιεί αποσπάσματα από κλασικά έργα (όπως ο Wagner και ο Rossini), τα οποία συχνά «παραμορφώνει» ή μπλέκει με ήχους jazz και βαριετέ, υπογραμμίζοντας το χάος στο μυαλό του Γκουίντο.

Το Θέμα του Guido: Μια επαναλαμβανόμενη μελωδία που ακούγεται μοναχική και εσωτερική, αποτυπώνοντας την απομόνωση του καλλιτέχνη μέσα στο πλήθος.

Γιατί η μουσική είναι τόσο σημαντική;

Στο «8½», η μουσική λειτουργεί ως ο «συνδετικός ιστός» που ενώνει τα όνειρα με την πραγματικότητα. Χωρίς το παιχνιδιάρικο αλλά και βαθιά ανθρώπινο άγγιγμα του Ρότα, η ταινία θα μπορούσε να φαντάζει βαριά ή υπερβολικά εγκεφαλική. Αντίθετα, χάρη στη μουσική, παραμένει μια ζωντανή, παλλόμενη εμπειρία που μιλάει απευθείας στο συναίσθημα του θεατή.

Ενδιαφέρουσα λεπτομέρεια: Ο Φελίνι συχνά έβαζε τη μουσική του Ρότα να παίζει στα γυρίσματα, ώστε οι ηθοποιοί να κινούντ

ΑΥΡΑ

 

Η ΤΑΡΑΝΤΕΛΑ

 

1904-1969: Η ΤΑΡΑΝΤΕΛΑ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΦΑΛΗΡΟΥ

Η ΤΑΡΑΝΤΕΛΑ υπήρξε ένα από τα πιο εμβληματικά τοπόσημα του Νέου Φαλήρου, στενά συνδεδεμένο με την κοσμική κίνηση και την καλλιτεχνική ζωή του 20ού αιώνα. Το καλαίσθητο αυτό περίπτερο οικοδομήθηκε μεταξύ 1904 και 1906, ακολουθώντας τα αρχιτεκτονικά πρότυπα της εποχής, με αρχικό σκοπό να λειτουργήσει ως εξέδρα για τη μπάντα του νεόδμητου τότε ξενοδοχείου ΑΚΤΑΙΟΝ ΠΑΛΛΑΣ.

---

Η ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ ΤΟΥ ΟΝΟΜΑΤΟΣ ΚΑΙ Η ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗ ΔΙΑΔΡΟΜΗ

Το όνομα του καταστήματος οφείλεται στον πρώτο επιχειρηματία, ΙΩΑΝΝΗ ΓΚΡΕΚΑ, ο οποίος διοργάνωνε παραστάσεις παραδοσιακών χορών από τη Νότια Ιταλία. Ο δημοφιλής χορός ΤΑΡΑΝΤΕΛΑ έδωσε την ονομασία του στο κέντρο, το οποίο σύντομα εξελίχθηκε σε πόλο έλξης για το κοινό του Πειραιά και της Αθήνας.

Στη σκηνή της ΤΑΡΑΝΤΕΛΑΣ έκαναν τα πρώτα τους βήματα ή εμφανίστηκαν σπουδαίες προσωπικότητες της ελληνικής τέχνης:

• Η ΓΕΩΡΓΙΑ ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΟΥ σε παιδική ηλικία.

• Οι λυρικοί καλλιτέχνες ΙΩΑΝΝΗΣ ΡΑΛΛΗΣ και ΣΒΟΡΩΝΟΣ.

• Ο ΣΤΕΛΙΟΣ ΚΑΛΟΥΤΑΣ και οι κόρες του, ΑΝΝΑ και ΜΑΡΙΑ ΚΑΛΟΥΤΑ, τα θρυλικά "παιδιά θαύμα" του ελληνικού θεάτρου.

Η ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΚΕΡΚΥΡΑΪΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ

Τη διαχείριση του καταστήματος ανέλαβε αργότερα ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΧΑΛΙΚΙΑΣ (ΝΤΑΝΤΟΣ), με καταγωγή από τους ΛΙΑΠΑΔΕΣ της Κέρκυρας, μέσω πολυετούς μίσθωσης κατόπιν δημοπρασίας. Το κατάστημα απασχολούσε 22 σερβιτόρους, οι οποίοι στην πλειονότητά τους ήταν Κερκυραίοι, προερχόμενοι από χωριά όπως οι ΛΙΑΠΑΔΕΣ, η ΚΡΗΝΗ, οι ΜΑΚΡΑΔΕΣ και το ΣΙΔΑΡΙ.

Ανάμεσα στο προσωπικό αναφέρονται χαρακτηριστικά:

• Ο Κώστας του Σίμου και ο Νικόλας της Βασίλως.

• Ο Νίκος και ο Σπύρος ο Γιωργίτσης.

• Ο Βασίλης τση Κάτες, ο οποίος με το τρίκυκλο ποδήλατό του διέσχιζε την παραλιακή λεωφόρο πουλώντας παγωτό χωνάκι.

---

ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΜΙΑΣ ΕΠΟΧΗΣ

Η ΤΑΡΑΝΤΕΛΑ γνώρισε 65 χρόνια συνεχούς δόξας, προσελκύοντας τα εγκωμιαστικά σχόλια όχι μόνο του ελληνικού, αλλά και του διεθνούς τύπου (γαλλικού και ιταλικού). Η ιστορική της διαδρομή τερματίστηκε απότομα το 1969, όταν κατεδαφίστηκε κατά την περίοδο της επταετίας επί δημαρχίας ΑΡΙΣΤΕΙΔΗ ΣΚΥΛΙΤΣΗ, ακολουθώντας την τύχη του θεάτρου του Σταθμού Νέου Φαλήρου.

Πηγές:

• Ιστολόγιο "MLP-BLO-G-SPOT"

• Ιστορικό Αρχείο ΕΛΑΪΣ (Φωτογραφικό υλικό)

• Προφορικές μαρτυρίες Λιαπαδιτών Κέρκυρας

  
  
  
  
  

Όνειρο Καλοκαιρινής Νύχτας» (Ein Sommernachtstraum) του Σαίξπηρ

 

Ο Adolf Münzer, εξέχον μέλος του κινήματος της Απόσχισης του Μονάχου (Munich Secession) και της ομάδας Die Scholle, δημιούργησε μια σειρά από εντυπωσιακές εικονογραφήσεις για το έργο του Σαίξπηρ «Όνειρο Καλοκαιρινής Νύχτας» το 1908. Οι εικόνες του χαρακτηρίζονται από την αισθητική του Jugendstil, συνδυάζοντας τη διακοσμητική κομψότητα με μια ονειρική, σχεδόν παραισθησιογόνα ατμόσφαιρα. Οι φιγούρες του, συχνά τοποθετημένες σε πυκνά, στυλιζαρισμένα δάση, αποπνέουν έναν αισθησιασμό και μια μαγεία που αποδίδουν ιδανικά το πνεύμα του έργου. Η χρήση του χρώματος και των γραμμών του Münzer δημιουργεί έναν κόσμο όπου το ανθρώπινο στοιχείο και η φύση γίνονται ένα, αναδεικνύοντας τις μεταμορφώσεις και τα παιχνίδια της μοίρας που κυριαρχούν στην κλασική κωμωδία.

Αυτή η πανέμορφη εικόνα είναι πράγματι μία από τις πλέον εμβληματικές εικονογραφήσεις του Adolf Münzer για το «Όνειρο Καλοκαιρινής Νύχτας» (Ein Sommernachtstraum) του Σαίξπηρ, που δημοσιεύτηκε το 1908.

Η Σκηνή και το Ύφος

Η συγκεκριμένη εικονογράφηση απεικονίζει τη βασίλισσα των ξωτικών, Τιτάνια, υπό την επήρεια του μαγικού φίλτρου, να εκδηλώνει τον έρωτά της στον Πάτο (Bottom), ο οποίος έχει μεταμορφωθεί σε γάιδαρο.

• Αισθητική Jugendstil: Παρατηρήστε τις ρευστές γραμμές στο πέπλο και το φόρεμα της Τιτάνιας, που μοιάζουν σχεδόν οργανικές, σαν να γίνονται ένα με τον αέρα και το τοπίο.

• Χρωματική Παλέτα: Ο Münzer χρησιμοποιεί απαλούς, ονειρικούς τόνους του γαλάζιου και του κίτρινου/χρυσού, που έρχονται σε έντονη αντίθεση με τη σκούρα, γήινη σιλουέτα του μεταμορφωμένου Πάτου.

• Ατμόσφαιρα: Το φεγγάρι που αχνοφαίνεται ανάμεσα στα δέντρα και η στάση των σωμάτων δημιουργούν μια αίσθηση απόκοσμης ηρεμίας και μαγείας, αποφεύγοντας το καθαρά κωμικό στοιχείο και δίνοντας έμφαση στον ρομαντικό σουρεαλισμό της στιγμής.

---

Ιστορικό Σημείωμα: Ο Münzer ήταν βασικό στέλεχος του περιοδικού Jugend, από το οποίο πήρε το όνομά του το κίνημα Jugendstil στη Γερμανία. Η ικανότητά του να συνδυάζει τη γραφιστική απλότητα με το βαθύ συναίσθημα έκανε αυτή την έκδοση του Σαίξπηρ μία από τις πιο ιδιαίτερες καλλιτεχνικά της εποχής της.