Η σύνδεση του CHARLES BAUDELAIRE και του ΓΙΑΝΝΗ ΣΚΑΡΙΜΠΑ με το σύμπαν του EDGAR ALLAN POE

Η σύνδεση του CHARLES BAUDELAIRE και του ΓΙΑΝΝΗ ΣΚΑΡΙΜΠΑ με το σύμπαν του EDGAR ALLAN POE και ειδικότερα με το «ΟΥΛΑΛΟΥΜ» είναι εξαιρετικά ενδιαφέρουσα, καθώς και οι δύο

λειτούργησαν ως «αγωγός» της σκοτεινής αισθητικής του Poe, ο καθένας με τον δικό του, μοναδικό τρόπο. CHARLES BAUDELAIRE: Ο ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΑΔΕΛΦΟΣ Αν ο Poe έγινε γνωστός στην Ευρώπη, το χρωστάει σχεδόν αποκλειστικά στον BAUDELAIRE. Για τον Γάλλο ποιητή, ο Poe δεν ήταν απλώς ένας συγγραφέας, αλλά ένας «καταραμένος αδελφός» (âme sœur). Η Μετάφραση ως Ιεροτελεστία: Ο

Σκαριμπικό αλλιώτικο

Ν. Δ. Τριανταφυλλόπουλος 

 Σκαριμπικό αλλιώτικο

 Το Διηγημα Δημοσιευτηκε με το ψευδώνυμο Νίκος Γριπονησιώτης. Ο συγγραφέας στα λογοτεχνικά του έργα συνήθως ανοίγει ένα διάλογο με το συμπατριώτη του Σκαρίμπα και τους ήρωες των έργων του. Παλαιότερα ο Νίκος Γαβριήλ Πεντζίκης στο βιβλίο του Το μυθιστόρημα της Κυρίας Έρσης (1966) δανείστηκε τα ονόματα των ηρώων του από τη νουβέλα του Γ. Δροσίνη, Έρση (1922). Το Σκαριμπικό αλλιώτικο πρωτοδημοσιεύτηκε στην Προοδευτική Εύβοια (16.10.1986) ύστερα από την παράσταση στη Χαλκίδα του θεατρικού έργου του Γιάννη Σκαρίμπα (1892-1984) Ο ήχος του κώδωνος (1950) 1. Περιέχεται επίσης στο περ. Tα Νεφούρια τχ. 1/1999. Τα πρόσωπα που αναφέρονται με τα ονόματά τους στο κείμενο είναι από το θεατρικό έργο και από το Μαριάμπα του Σκαρίμπα 2. 

Ανοιχτή η αυλαία προτού αρχίσει η παράσταση και το σκηνικό σου θύμιζε στιγμές στιγμές έναν μισόπικρο Καραγκιόζη. Το μαγνητόφωνο καβούρντιζε παλιά τραγούδια, οι λιγοστοί στην αρχή θεατές φαίνονταν βυθισμένοι, παρεκτός από ένα μωρό που έκλαιγε παραπονεμένο,

και τα προσχολικά πιτσιρίκια δε σταματούσαν να μασουλάνε. Κάποιο περίεργο καράβι είχε ξεμπαρκάρει μπροστά μου τρεις Πακιστανούς ή κάτι τέτοιο, καναδυό εύσωμες είχαν μισοκοσμικό μισοδιανοούμενο ύφος, κάπου ανταλλάχτηκαν διεκδικητικοί διαξιφισμοί «δεν επιτρέπω... ποιοι είστε σεις;», «με ποιο δικαίωμα μας εμποδίζετε;», τα μηχανάκια βούιζαν ασταμάτητα απέξω. Σιγά σιγά έρχονταν όλο και περισσότεροι, η παράσταση αργούσε ν' αρχίσει, μπορεί να περιμέναμε κανέναν επίσημο, δεν πείραζε, το σκηνικό έδινε λαμπρές, που λένε, υποσχέσεις, θα ξαναρχόταν λοιπόν η Χαλκίδα; Η διπλανή μου φιλόλογος με ρωτούσε αν πράγματι το έργο έχει βασιστεί σε περιστατικό της προπολεμικής πάλης. Με πήρε ο κατήφορος ξαφνικά, ξύπνησε ο σχολαστικός εαυτός μου, όχι, αποκρίθηκα, δάνειο και μεταγραφή είναι το έργο, αγγλονορβηγικά πρότυπα* μεταφερμένα στα καθ' ημάς θα δούμε, πήγαινα να καταστρέψω από μόνος μου την προσδοκία, μαχόμουν vα διώξω τη Χαλκίδα. Τη φέραν όμως ολόσωμη τα συμπαθητικά παιδιά του θιάσου, που ξεκίνησαν μ' έναν σχεδόν ακίνητο χορό, ωσάν σε κατάστρωμα πετρωμένου καραβιού. Ο Αργυράμος μάλλον παραφωνούσε

Σαν Άτλας σήκωσα στους ώμους μου το βάρος του κόσμου

Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Φίλοι Γιάννη Σκαρίμπα και το Ίδρυμα ΤΑΚΗΣ ΣΙΝΟΠΟΥΛΟΣ – Σπουδαστήριο Νεοελληνικής Ποίησης σας προσκαλούν στην παρουσίαση του βιβλίου της σειράς «Δύο Αιώνες Ελληνικής Ποίησης» Σαν Άτλας σήκωσα στους ώμους μου το βάρος του κόσμου Ο ποιητής Γιάννης Σκαρίμπας (1893-1984) Επιμέλεια - ανθολόγηση Στέφανος Γιονάς Κυριακή 30 Νοεμβρίου 2025, ώρα 19:00 Συνεδριακή Αίθουσα Δήμου Χαλκιδέων Αβάντων 50 (1ος όροφος) Χαλκίδα Ομιλητές: Μαργαρίτα Παπαγεωργίου, Φιλόλογος-Ποιήτρια Κωνσταντίνος Κλ. Μπαϊρακτάρης, Πρόεδρος Πολιτιστικού Συλλόγου Φίλοι Γιάννη Σκαρίμπα Συμεών Σταμπουλού, Θεωρητικός λογοτεχνίας Θα ακολουθήσει συζήτηση Την εκδήλωση πλαισιώνει ο

Ο Ηλίας Πετρόπουλος στο σπίτι του Σκαρίμπα

"Την πρώτη φορά που πήγα στην Χαλκίδα για τον Σκαρίμπα, έψαχνα μιαν ώρα να βρω το σπίτι του. Στο τέλος απευθύνθηκα στο ταχυδρομείο, όπου, επίσης, δεν τον ήξεραν. Μα ξαφνικά ένας υπάλληλος πετάχτηκε από το βάθος του γραφείου: βρ' εσείς, τον μπάρμπα-Γιάννη ζητάει! Το σπίτι δίπατο. Ανέβηκα στο πάνω πάτωμα. Μια μεγάλη ταράτσα και το μικρό διαμέρισμα του Σκαρίμπα, με θέα προς την πόλη. Η πόρτα ανοιχτή. Ο Σκαρίμπας, όπως πάντα, καθότανε διπλοπόδι στο ντιβανάκι του. Του είπα ότι μου αρέσει ο μαχαλάς του και τον ρώτησα πότε αγόρασε το σπίτι. Αμέσως ξέσπασε. Θα ήτο σκάνδαλον! - μου απάντησε - δεν έχω σπίτι. Μένω με ενοίκιο. Και λίγο αργότερα, προσέθεσε: μισώ την ιδιοκτησία. Τι με πέρασες... Σεφέρη;" - Ηλίας Πετρόπουλος - 📷: Ο Ηλίας Πετρόπουλος στο σπίτι του Σκαρίμπα. Η φωτογραφία από το χέρι του σπουδαίου μελετητή του ρεμπέτικου Παναγιώτη Κουνάδη, Χαλκίδα (1972)

Ο Αλέκος Φασιανός στους σκαριμπικούς Άπαντες Στίχους και τους Εαυτούληδες κι ο Σκαρίμπας της φυγής και της Χαλκίδας

Κείμενο:ΚΩΣΤΑΣ ΜΠΑΙΡΑΚΤΑΡΗΣ

 Ο Αλέκος Φασιανός στους σκαριμπικούς Άπαντες Στίχους και τους Εαυτούληδες κι ο Σκαρίμπας της φυγής και της Χαλκίδας Γεννημένος το 1935 στο Άστυ το Κλεινόν ο Αλέκος Φασιανός, στον όλον του επίγειο βίο υπήρξε άνθρωπος με ύψιστη προσφορά στην τέχνη, τη ζωή και την πατρίδα Ελλάδα, την οποία με πολιτιστικά φτερά αετού και ταξιδεύτρα στις απεραντοσύνες του Ωραίου προσδοκούσε να θωρεί, που την οικουμένη όλη αυτή να συγκινεί και να εμπνέει, όπως και οι προπάτορές του κατά τα χρόνια τα παλαιά και ακίβδηλα, τα πάντα νια και ηλιόδωρα, τα πάντα θαυμαστά και πρωτοπόρα, κλασικά! Καθήμενος αναπαυτικά πλέον επάνω στα πολύχρωμα ζωγραφικά του περιστέρια και ατενίζοντας αγέρωχα την πανσπερμία της αιωνιότητας των τοπίων και – των

ανθρωπίνων ή των άλλων της φύσεως και της καλλιτεχνίας του – των μορφών της πλάσης του, εν ειρήνη πνεύματος και με απέριττη ψυχική αγαλλίαση στους παραδείσιους των Μακάρων λειμώνες με τους ασφοδέλιους κήπους τους μετοίκησε μια Κυριακή και σκόλη, οπότε στο Πάνθεον των Αθανάτων θρόνο καλό από τις 16 του Γενάρη έλαβε και οι θνητοί μακάριο τον λογίζουνε, τον μνημονεύουν θαυμαστά και τον ευχαριστούν. Έχοντας ο Αλέκος Φασιανός τις ρίζες της ζωής του στην καρδιά της δεκαετίας του ’30, καθώς μεγάλωνε κι ως την ύστατη της ζήσης του την ώρα, εσπούδαζε την τέχνη, τη ζωή, και πολλά αντλούσε από αυτή τη λαμπρή δεκαετία των Γραμμάτων μας και της Τέχνης περίοδο, την ονομαστή “δεκαετία του ’30”, των Σεφέρη, Ελύτη, Σκαρίμπα και των τόσων άλλων μεγάλων δημιουργών, που τότε πρωτοξεκίνησαν τη δράση ή τότε έπλασαν το κύριο μέρος του έργου τους, επηρεασμένοι λίγο ή πολύ από τα νέα αισθητικά ρεύματα, που δρόσιζαν τον καλλιτεχνικό χώρο της

Φαντασία

Φαντασία

Nάναι σα να μας σπρώχνει ένας αέρας μαζί
προς έναν δρόμο φειδωτό που σβει στα χάη,
και σένα του καπέλλου σου βαμμένη φανταιζί
κάποια κορδέλλα του, τρελλά να χαιρετάει.

Kαι νάν’ σαν κάτι να μου λες, κάτι ωραίο κοντά
γι’ άστρα τη ζώνη που πηδάν των νύχτιων φόντων,
κι’ αυτός ο άνεμος τρελλά, –τρελλά να μας σκουντά
όλο προς τη γραμμή των οριζόντων.

Kι’ όλο να λες, να λες, στα θάμβη της νυκτός
για ένα –με γυάλινα πανιά– πλοίο που πάει
όλο βαθειά, όλο βαθειά, όσο που πέφτει εκτός:
όξ’ απ’ τον κύκλο των νερών –στα χάη.

Kι’ όλο να πνέει, να μας ωθεί αυτός ο αέρας μαζί
πέρ’ από τόπους και καιρούς έως ότου –φως μου–
–καθώς τρελλά θα χαιρετάει κείν’ η κορδέλλα η φανταιζί,–
βγούμε απ’ την τρικυμία αυτού του κόσμου…