Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ ΣΥΝΘΕΣΗΣ (1846) – EDGAR ALLAN POE

Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ ΣΥΝΘΕΣΗΣ (1846) – EDGAR ALLAN POE

1. Η Απόρριψη της «Τυχαίας Έμπνευσης»

Ο Πόε ξεκινά δηλώνοντας ότι οι περισσότεροι συγγραφείς προτιμούν να αφήνουν το κοινό να πιστεύει ότι γράφουν σε μια κατάσταση «εκστατικής διαίσθησης». Εκείνος, αντίθετα, επιλέγει να δείξει τα παρασκήνια. Υποστηρίζει ότι η συγγραφή του «Κορακιού» προχώρησε με την ακρίβεια και την αυστηρή συνέπεια ενός μαθηματικού προβλήματος.

2. Η Έκταση (The Extent)

Το πρώτο του μέλημα ήταν η έκταση. Πιστεύει ότι αν ένα λογοτεχνικό έργο είναι πολύ μεγάλο για να διαβαστεί σε μία μόνο συνεδρία (single sitting), χάνεται η «ενότητα της εντύπωσης». Οι διακοπές της καθημερινότητας καταστρέφουν τη μαγεία. Γι' αυτό, όρισε το «Κοράκι» σε περίπου 100 στίχους (τελικά 108).

3. Η Επιλογή του Αποτελέσματος (The Effect)

Πριν πιάσει πένα, αποφάσισε τι συναίσθημα ήθελε να προκαλέσει. Επέλεξε την Ομορφιά, όχι ως απλή διακόσμηση, αλλά ως την υψηλότερη δυνατή ανύψωση της ψυχής.

4. Ο Τόνος: Η Μελαγχολία

Αφού επέλεξε την Ομορφιά, αναζήτησε τον καταλληλότερο τόνο για την έκφρασή της. Κατέληξε ότι η Μελαγχολία είναι ο πιο νόμιμος από όλους τους ποιητικούς τόνους. Η ομορφιά, στην πιο έντονη μορφή της, αναπόφευκτα οδηγεί την ευαίσθητη ψυχή στα δάκρυα.

5. Ο Μηχανισμός: Η Επωδός (The Refrain)

Χρειαζόταν έναν άξονα γύρω από τον οποίο θα περιστρέφεται το ποίημα. Αποφάσισε να χρησιμοποιήσει μια λέξη που θα επαναλαμβάνεται (refrain).

• Ο Ήχος: Η λέξη έπρεπε να είναι ηχηρή. Επέλεξε το μακρύ «O» ως το πιο εύπλαστο φωνήεν και το «R» ως το πιο παράγωγο σύμφωνο. Έτσι κατέληξε στη λέξη «Nevermore» (Ποτέ πια).

• Ο Φορέας: Για να δικαιολογήσει τη μονοτονία της επανάληψης, χρειαζόταν ένα ον χωρίς λογική. Αρχικά σκέφτηκε έναν παπαγάλο, αλλά το Κοράκι, ως πουλί κακού οιωνού, ταίριαζε απόλυτα στον μελαγχολικό τόνο.

6. Το Θέμα: Ο Θάνατος μιας Όμορφης Γυναίκας

Εδώ ο Πόε θέτει το ερώτημα: «Από όλα τα μελαγχολικά θέματα, ποιο είναι το πιο μελαγχολικό;». Η απάντηση είναι ο Θάνατος. Και πότε είναι πιο ποιητικός ο θάνατος; Όταν συνδέεται με την Ομορφιά. Άρα, ο θάνατος μιας όμορφης γυναίκας είναι αδιαμφισβήτητα το πιο ποιητικό θέμα στον κόσμο, και ο καταλληλότερος για να το αφηγηθεί είναι ο εραστής που την έχασε.

7. Η Δομή: Από το Τέλος προς την Αρχή

Ο Πόε αποκαλύπτει ότι έγραψε πρώτα την κορύφωση του ποιήματος (τη στροφή όπου ο εραστής ρωτά αν θα ξαναδεί τη Λενώρα και το Κοράκι απαντά «Ποτέ πια»). Έχοντας ορίσει το τέλος, μπόρεσε να ρυθμίσει όλες τις προηγούμενες στροφές ώστε να κλιμακώνεται η απόγνωση και η ένταση.

8. Ο Χώρος και ο Χρόνος

Επέλεξε ένα κλειστό δωμάτιο (την κάμαρα) αντί για ένα δάσος ή την ύπαιθρο, γιατί ο περιορισμένος χώρος απομονώνει την προσοχή και εντείνει τη συναισθηματική δύναμη της σκηνής. Η αντίθεση ανάμεσα στην καταιγίδα έξω και τη γαλήνη του δωματίου προσθέτει δραματικότητα.

9. Ο Επίλογος: Το Μεταφυσικό Σκότος

Στο τέλος, ο Πόε εξηγεί ότι το Κοράκι παύει να είναι ένα απλό πουλί και γίνεται σύμβολο. Το γεγονός ότι κάθεται πάνω στην προτομή της Αθηνάς (της σοφίας) και η σκιά του καλύπτει τον εραστή, συμβολίζει την «Πένθιμη και Αιώνια Ανάμνηση» από την οποία η ψυχή του ήρωα δεν θα σηκωθεί ποτέ πια.